พิพิธภัณฑ์ซากดึกดำบรรพ์ ธรณีวิทยา และธรรมชาติวิทยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี หรือเรียกอีกชื่อว่า พิพิธภัณฑ์ธรณีวิทยาพุนพิน แหล่งเรียนรู้ด้านซากดึกดำบรรพ์ ธรณีวิทยา และธรรมชาติวิทยา พิพิธภัณฑ์แห่งนี้เป็น "ศูนย์กลางการเรียนรู้ทะเลดึกดำบรรพ์ของประเทศไทย และศูนย์เรียนรู้ธรณีพิบัติภัยของภาคใต้" ที่จะพาผู้เข้าชมออกเดินทางย้อนเวลาสัมผัสเรื่องราวของโลกในอดีตจนถึงปัจจุบัน ผ่านนิทรรศการที่มีความโดดเด่น สวยงาม และถูกต้องตามหลักวิชาการ นำเสนอเนื้อหาผ่านสื่อจัดแสดงที่ทันสมัย มีจุดถ่ายภาพที่สวยงามไม่ซ้ำใคร 

นิทรรศการภายในพิพิธภัณฑ์ แบ่งออกเป็น 2 ส่วนได้แก่

นิทรรศการส่วนที่ 1 (ชั้น 1) ประกอบด้วย 7 โซน ที่ชวนให้ผู้เข้าชมเพลิดเพลินไปกับการเรียนรู้ทรัพยากรธรณีของไทย

• ควอตซ์หลากสี (Quartz Varieties) : สีสันและความงดงามที่แตกต่างกันของแร่ควอตซ์ที่ทำให้คุณต้องสะดุดตา ถึงจะเป็นแร่ควอตซ์เหมือนกันแต่ก็ไม่เหมือนกัน
• ดีบุกเฟื่องฟู (Siam's Tin History) : ย้อนรอยประวัติศาสตร์ของอุตสาหกรรมเหมืองแร่ดีบุก เรียนรู้เรื่องราวการสำรวจแร่ดีบุกในอดีต สินแร่ที่นำความรุ่งเรืองมาสู่แดนใต้
• มูเตลูอัญมณี (Birthstone) : อัญมณีที่มีความงดงามนั้นแฝงไปด้วยความเชื่อมากมาย รู้จักอัญมณีประจำเดือนเกิด ที่จะเสริมดวงชะตาแก่ผู้ครอบครอง
• แร่ดีมีคุณค่า (Mineral for Life) : แร่หลากหลายชนิดมีความสำคัญต่อการพัฒนาประเทศชาติ ทั้งในแง่โครงสร้างพื้นฐาน เศรษฐกิจ พลังงาน และความมั่นคงของประเทศ
• ย้อนเวลาไดโนสยาม (Thai Dinosaur) : เรียนรู้เรื่องราวของไดโนเสาร์ชนิดใหม่ที่ค้นพบครั้งแรกในประเทศไทย ตื่นตาตื่นใจไปกับหลุมขุดค้นไดโนเสาร์เสมือนจริง
• บทบาทนักธรณี (Be a Geologist) : ทดลองสวมบทบาทเป็นนักญรณีวิทยาผ่านสื่อการนำเสนอที่ทันสมัย
• ถ้ำมีชีวิต (Living Cave) : ถ้ำจำลองที่ถ่ายทอดบรรยากาศ และสิ่งมีชีวิตภายในถ้ำอย่างสมจริง ราวกับได้เข้าไปสำรวจด้วยตนเอง

นิทรรศการส่วนที่ 2 (ชั้น 2 และ 3) นิทรรศการส่วนนี้จะพาผู้เข้าชมออกเดินทางสู่เรื่องราวของโลกในมิติที่กว้างขึ้น ทั้งในระดับจักรวาล ระดับโลก และเชื่อมโยงภูมิภาคภาคใต้ ผ่านการจัดแสดงกว่า 13 โซน ที่ทั้งตื่นตาและชวนค้นหา

• จักรวาลและโลก (Universe & Earth) : จุดเล็ก ๆ ในจักรวาลอันกว้างไกล บ้านหลังใหญ่ของสิ่งมีชีวิตที่ชื่อว่า "โลก" เรียนรู็และทำความรู้จักบ้านของเราในมุมมองที่ต่างออกไป เสมือนอยู่ในห้วงอวกาศ
• ทะเลสู่บก (Sea to Land) : เรียนรู้วิวัฒนาการของโลกผ่านกาลเวลากว่า 4,600 ล้านปี นับตั้งแต่โลกได้ถือกำเนินขึ้น ความหลากหลายและวิวัฒนาการของสิ่งมีชีวิตตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน จากทะเลสู่บก
• เรียนรู้เรื่องหิน (Rock Story) : ก้อนหินธรรมดาอาจไม่ธรรมดาเสมอไป ถ้าได้ลองรู้จักการกำเนิดและวัฏของหิน พร้อมกับสำรวจตัวอย่างหินมากมาย
• มรดกธรณี (Geoheritage) : พื้นที่ที่มีความโดดเด่นทางธรณีวิทยา ธรรมชาติวิทยา และวัฒนธรรมที่เชื่อมโยงคุณค่าจากผืนแผ่นดินกับวิถีชีวิตของชุมชนในพื้นที่ นำไปสู่การท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์
• ลำดับชั้นหินถิ่นใต้ (Southern land Stratigraphy) : เปิดความลับที่ซ่อนอยู่ใต้ผืนแผ่นดินภาคใต้ ผ่านการเรียนรู้ลำดับชั้นหินของภาคใต้ ที่เก็บเรื่องราวของโลกไว้มากมาย
• เนืองนองด้วยแร่ (Mineral Story) : แร่ต่างๆ มากมายรอบตัวเราล้วนมีคุณสมบัติที่แตกต่างกัน จึงถูกนำไปใช้ประโยชน์ในหลากหลายรูปแบบ นอกจากนี้พื้นที่ภาคใต้ยังพบแร่สำคัญหลายชนิด โดยเฉพาะ "ดีบุก" ที่นำความรุ่งเรืองมาสู่ภาคใต้พร้อมกับวัฒนธรรมแบบผสมผสานที่ถูกถ่ายทอดออกมาในรูปแบบสถาปัตยกรรมสไตล์ Sino-Portuguese
• ธรณีพิบัติภัย (Geohazard) : เรียนรู้ธรณีพิบัติภัยใกล้ตัว รู้จักวิธีป้องกัน และวิธีเตรียมพร้อมรับมือเมื่อต้องเผชิญหน้ากับภัยธรรมชาติ เช่น แผ่นดินไหว สึนามิ ดินถล่ม หลุมยุบ
• อาณาจักรศรีวิชัย (Srivijayan Civilization) : อาณาจักรโบราณแห่งคาบสมุทรมลายูที่เคยรุ่งเรืองในสมัยพุทธศตวรรษที่ 12-18 โดยการเลือกที่ตั้งของศูนย์กลางอาณาจักรที่มีความสัมพันธ์กับทรัพยากรในพื้นที่นั้น มีส่วนช่วยในการพัฒนาบ้านเมือง
• โลกที่เปลี่ยนแปลง (Changing Earth) : นับตั้วแต่กำเนิดโลกจนถึงปัจจุบัน สิ่งต่าง ๆ บนโลกมีการเปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลา ไม่ว่าจะเป็นปริมาณก๊าซบนพื้นผิวโลก ระยะเวลาในการหมุนรอบตัวเองของโลก หรือแม้กระทั่งแผ่นเปลือกโลกที่เคลื่อนที่อยู่ตลอดเวลา
• โลกอนาคต (Earth in The Future) : ร่วมสังเกตการเปลี่ยนแปลงของแผ่นเปลือกโลกตั้งแต่อดีตจนถึงการคาดการณ์การรวมตัวของทวีปในอนาคตอีก 250 ล้านปี ข้างหน้าไปพร้อมๆ กัน
• ปฏิทนโลก (Earth's Calendar) : สรุปเรื่องราว และเหตุการณ์สำคัญที่เกิดขึ้นตั้งแต่กำเนิดโลกจนถึงปัจจุบัน เปรียบเทียบเป็น 1 ปีปฏิทิน
• อนุรักษ์ธรรมชาติ (์Nature Protection) : เน้นย้ำความสำคัญของความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์กับสิ่งแวดล้้อม และแนวทางการอยู่ร่วมกับธรรมชาติอย่างยั่งยืน

นอกจากนี้ พิพิธภัณฑ์ยังมีคลังเก็บตัวอย่างหิน แน่ และซากดึกดำบรรพ์ภาคใต้ สำหรับเก็บรักษาธรณีวัตถุสำคัญที่ค้นพบในพื้นที่ภาคใต้ เพื่อใช้ในการเรียนรู้ การศึกษา การวิจัย การอ้างอิง และการจัดแสดงให้แก่เยาวชนรุ่นหลังได้สัมผัสและภาคภูมิใจในมรดกธรณีของท้องถิ่นตน