กำลังโหลดข้อมูล

มิวเซียมไทยแลนด์

  1. หน้าแรก
  2.    >   มิวเซียมไทยแลนด์
  3.    >   พิพิธภัณฑ์จันเสน

พิพิธภัณฑ์จันเสน

02 มิถุนายน 2562

ชื่นชอบ 446

5,761 ผู้เข้าชม

แกลเลอรี

ข้อมูลพิพิธภัณฑ์

         พิพิธภัณฑ์จันเสน

            “เมืองโบราณจันเสน” ได้ถูกค้นพบครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ.2509 จากการถ่ายภาพทางอากาศโดยอาจารย์นิจ หิญชีระนันท์ หลังจากนั้นจึงได้ศึกษาสภาพทางกายภาพของเมืองโบราณและทำการขุดสำรวจทางโบราณคดี จากการศึกษาพบว่า เมืองจันเสนเป็นเมืองโบราณที่เกิดขึ้นตั้งแต่สมัยก่อนประวัติศาสตร์และมีความชัดเจนในการตั้งถิ่นฐานของผู้คนในสมัยทวารวดีตอนต้นหรือประมาณ 1500 ปีล่วงมาแล้ว

            พระครูนิสัยจริยคุณ(อดีตเจ้าอาวาสวัดจันเสน) ได้เล็งเห็นถึงความสำคัญของมรดกทางวัฒนธรรมของชาติที่ถูกทำลายไปมาก จึงได้รวบรวมโบราณวัตถุที่แตกหักเสียหายจากการลักลอบขุดมารวบรวมเก็บไว้ที่วัดจันเสนซึ่งตั้งอยู่ในเขตต่อเนื่องกับเมืองโบราณจันเสนและจัดทำเป็นพิพิธภัณฑ์ โดยนิทรรศการจัดอยู่ภายในพระมหาธาตุเจดีย์ศรีจันเสน เป็นอาคารมณฑปยอดเจดีย์บนฐานสูงมีพื้นที่ใช้สอย 3 ส่วนหลัก คือ ส่วนองค์ระฆัง เป็นส่วนยอดมณฑป จะเป็นที่บรรจุพระบรมสารีริกธาตุ พระพุทธรูป และพระพิมพ์เพื่อถวายเป็นพระพุทธบูชา ส่วนมณฑป เป็นที่ประดิษฐานพระพุทธรูปนาคปรกหินทราย ซึ่งจำลองจากหลวงพ่อนาค ซึ่งเป็นพระพุทธรูปหินทรายสมัยลพบุรี ส่วนฐานล่าง ภายในอาคารเปิดโล่ง แบ่งส่วนแรกเป็นพื้นที่ทำกิจกรรมทางพุทธศาสนา และส่วนที่สองจัดแสดงพิพิธภัณฑ์จันเสน ประกอบด้วย

           จุดที่ 1 จันเสนกับสภาพแวดล้อม จัดแสดงภาพถ่ายทางอากาศ แสดงให้เห็นชุมชนและเมืองโบราณจันเสน ภาพถ่ายทางอากาศสภาพทางภูมิศาสตร์โดยรอบเมืองก่อนการสร้างคลองชลประทาน

           จุดที่ 2 การศึกษาทางโบราณคดีบริเวณจันเสน จัดแสดงแผนผังและภาพถ่ายการขุดค้นในช่วง พ.ศ. 2511-2512      

           จุดที่ 3 พัฒนาการของชุมชนในลุ่มแม่น้ำลพบุรี-ป่าสัก จัดแสดงโบราณวัตถุ เช่น แม่พิมพ์ ขวานสำริด ควายดินเผา ภาชนะดินเผาลวดลายจักสาน เครื่องประดับจากเปลือกหอยทะเล กำไลหิน เป็นต้น

           จุดที่ 4 พัฒนาการของบ้านเมืองในยุคเหล็ก แสดงเรื่องราวการติดต่อกับประเทศอินเดียโดยรับเอาเทคโนโลยีการถลุงเหล็กมาใช้ รวมทั้งจัดแสดงเครื่องมือเครื่องใช้ที่ทำจากเหล็ก เช่น มีดรูปจงอยปากนก หัวเสียม หัวธนู ใบหอก ฯลฯ

           จุดที่ 5 การขุดค้นแหล่งโบราณคดีที่บ้านใหม่ชัยมงคล จัดแสดงโครงกระดูกมนุษย์ก่อนประวัติศาสตร์ พิธีกรรมและความเชื่อในการฝังศพ

            จุดที่ 6 จันเสนเมืองแรกเริ่มในลุ่มแม่น้ำลพบุรี-ป่าสัก จัดแสดงภาพถ่ายแผนผังที่ตั้งของเมืองจันเสนในลุ่มแม่น้ำลพบุรี-ป่าสัก ระบบของเส้นทางน้ำในเมืองโบราณจันเสน

           จุดที่ 7 จันเสนสมัยฟูนัน-สุวรรณภูมิ จัดแสดงตราประทัปดินเผารูปต่างๆ จารึกอักษรปัลลวะ และตุ๊กตาดินเผารูปคน สัตว์

           จุดที่ 8 จันเสนสมัยทวารวดี จัดแสดงวัตถุเกี่ยวกับศาสนา ความเชื่อ พิธีกรรม การประกอบอาชีพ เช่น พระพิมพ์ดินเผา ชิ้นส่วนพระพุทธรูป ชิ้นส่วนธรรมจักรหิน เครื่องราง

           จุดที่ 9 ภาพวาดสีน้ำมัน ได้แนวคิดมาจากโบราณวัตถุที่ขุดค้นพบได้ภายในเมืองโบราณจันเสน เช่น ภาพคนปีนต้นตาลได้แนวคิดมาจากตราประทับดินเผารูปคนปีนต้นตาล

           จุดที่ 10 วิถีชีวิตชาวจันเสนสมัยทวารวดี จัดแสดงโบราณวัตถุในสมัยทวารวดี ซึ่งเป็นยุคที่เจริญสูงสุดของชุมชนจันเสนโบราณ เช่น ภาชนะดินเผา ลูกปัดสี เครื่องประดับ กำไล

           จุดที่ 11 จันเสนสมัยหลังทวารวดี จัดแสดงโบราณวัตถุที่ทำด้วยดินเผา ซึ่งได้ทำการพิสูจน์จากผู้เชี่ยวชาญแล้วว่าเป็นยุคหลังทวารวดี

          จุดที่ 12 การฟื้นฟูจันเสน จัดแสดงภาพและเครื่องมือเครื่องใช้

          จุดที่ 13 ภูมิปัญญาพื้นบ้านจากคุณตาขุน ด้วงเงิน จัดแสดงเครื่องมือเครื่องใช้ที่คุณตาขุน ได้ผลิตขึ้นใช้ในชีวิตประจำวัน

         จุดที่ 14 จัดแสดงภาพถ่ายการเปลี่ยนแปลงสภาพแวดล้อมหลังจากมีการใช้เทคโนโลยีใหม่ๆ ทำให้สิ่งแวดล้อมเสื่อมโทรมลง

          จุดที่ 15 พระครูนิสัยจริยคุณ จัดแสดงประวัติ เครื่องอัฐบริขาร พระพิมพ์ เครื่องราง ตำรายา ตำราโหราศาสตร์ฯลฯ ของพระครูนิสัยจริยคุณ

 

ศูนย์วัฒนธรรมเฉลิมราชวัดจันเสน

ศูนย์วัฒนธรรมเฉลิมราชวัดจันเสน จัดสร้างขึ้นเพื่อเป็นการเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดช รัชกาลที่ ๙ แห่งราชวงศ์จักรี เนื่องในวโรกาสทรงมีพระชนมายุครบ ๘๔ พรรษา

อีกประการหนึ่งก็เพื่อพัฒนาพื้นที่ทางวัฒนธรรมสำหรับเป็นศูนย์กลางในการรวบรวมข้อมูลอย่างเป็นระบบเพื่อการอนุรักษ์ ถ่ายทอด สืบสาน และใช้ประโยชน์ เพื่อเป็นแหล่งเรียนรู้ด้านมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมของชุมชน

การจัดแสดงภายในแบ่งออกเป็น ๓ ส่วน ดังนี้

ชั้นล่าง จัดแสดงมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมของชุมชน  ได้แก่ ภูมิปัญญาด้านการทอผ้าและภูมิปัญญาด้านงานจักสาน

ชั้นลอย จัดแสดงนิทรรศการเฉลิมพระเกียรติราชวงศ์จักรี

ชั้นบน เป็นส่วนของพิพิธภัณฑ์หลวงพ่อโอด โดยสามารถเยี่ยมชมพิพิธภัณฑ์และกราบขอพรหลวงพ่อนาค พระพุทธรูปศักดิ์สิทธิ์คู่ชุมชนจันเสนได้อีกด้วย

 

 กลุ่มสตรีทอผ้าวัดจันเสน

กลุ่มสตรีทอผ้าวัดจันเสน เกิดขึ้นจากดำริของท่านพระครูนิวิฐธรรมขันธ์ เจ้าอาวาสวัดจันเสน เมื่อวันที่ ๒๒ สิงหาคม พ.ศ.๒๕๓๘ โดยท่านได้เห็นถึงความสำคัญของภูมิปัญญาด้านการทอผ้าด้วยมือซึ่งเป็นภูมิปัญญาอันล้ำค่าที่ต้องอนุรักษ์และสืบทอดต่อไป ท่านจึงหาผู้รู้ในเรื่องการทอผ้ามาให้ความรู้ต่อผู้ที่สนใจ เพื่อให้      ภูมิปัญญายังคงอยู่ต่อไป ปัจจุบันกลุ่มสตรีทอผ้าวัดจันเสน ได้คิดค้นผ้ามัดหมี่ทอมือลวดลายที่เป็นเอกลักษณ์ของชุมชนไว้มากมาย เช่น ลายปลาเสือตอ ซึ่งเป็นลายประจำจังหวัดนครสวรรค์ ลายผักกูด ลายจันทวารวดี ลายสร้อยลีลา ลายพิพิธภัณฑ์จันเสน และในปัจจุบันยังมีการคิดค้นและพัฒนาลวดลายต่าง ๆ เพื่อเป็นการอนุรักษ์และส่งเสริมภูมิปัญญาด้านการต่อผ้าสืบต่อไป

 

ข้อมูลอุโบสถวัดจันเสน

วัดจันเสน สร้างขึ้นเมื่อวันที่ ๒๘ เมษายน พ.ศ.๒๔๕๐ โดยหลวงพ่อเขียน เป็นเจ้าอาวาสรูปแรก และได้เดินทางไปอัญเชิญหลวงพ่อนาค พระพุทธรูปปางนาคปรกศิลปะลพบุรี จำนวน ๓ องค์ มาจากวัดปืน จังหวัดลพบุรี โดย ๒ องค์ใหญ่ ประดิษฐานอยู่ภายในอุโบสถวัดจันเสน และอีก ๑ องค์เล็ก ประดิษฐานอยู่บนบุษบกในตึกนิสิสสามัคคี

ด้านหลังพระประธานเป็นภาพไม้แกะสลักเรื่องราวของเขาพระสุเมรุ โดยเขาพระสุเมรุ คือภูเขาที่เป็นศูนย์กลางของโลกหรือจักรวาล เป็นที่อยู่ของสิ่งมีวิญญาณในภพและภูมิต่าง ๆ ของสัตว์โลก โดยมีปลาอานนท์หนุนอยู่ รอบๆ เขาพระสุเมรุ มีภูเขาล้อมรอบ 7 ทิว เรียกว่าสัตบริภัณฑ์ บนยอดเขาพระสุเมรุ คือสวรรค์ชั้นดาวดึงส์ มีพระอินทร์เทวราชเป็นผู้ปกครองทำหน้าที่เป็นเทวราชผู้อภิบาลโลก

ภายในอุโบสถมีภาพจิตรกรรมฝาผนังทั้ง ๒ ด้าน โดยด้านบนสุดเป็นเรื่องราวของ พระอสีติมหาสาวก คือ พระสาวกผู้ใหญ่ 80 รูป ของพระพุทธเจ้า และเป็นภิกษุผู้บรรลุธรรมขั้นสูงสุด คือ อรหัตผล เป็นพระอรหันต์แล้วทั้งหมดทุกๆ รูป เช่น

1.พระสารีบุตร-เอตทัคคะในทางผู้มีปัญญา

2.พระมหาโมคคัลานเถระ-เอตทัคคะในทางผู้มีฤทธิ์

3.พระอุรุเวลกัสสปเถระ-เอตทัคคะในทางผู้มีบริวารมาก

4.พระราหุลเถระ-เอตทัคคะในทางผู้ใคร่ในการศึกษา

5.พระอนุรุทธเถระ-เอตทัคคะในทางผู้มีทิพยจักษุญาณ

 ถัดลงมาจากพระพระอสีติมหาสาวก 80 รูป จะเป็นเรื่องราวเกี่ยวกับ เรื่องทศชาดกขององค์พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ซึ่งประกอบด้วยพระชาติต่างๆ ดังนี้

ชาติที่ 1 เตมียชาดก (เต) พระองค์ทรงบำเพ็ญเนกขัมมบารมี หมายถึง การออกบวช

ชาติที่ 2 มหาชนกชาดก (ชะ) พระชาตินี้พระโพธิสัตว์ทรงบำเพ็ญ วิริยบารมี

ชาติที่ 3 สุวรรณสามชาดก (สุ) พระชาตินี้พระโพธิสัตว์ทรงบำเพ็ญ เมตตาบารมี

ชาติที่ 4 เนมิราชชาดก (เน) พระชาตินี้พระโพธิสัตว์ทรงบำเพ็ญ อธิษฐานบารมี

ชาติที่ 5 มโหสถชาดก (มะ) พระชาตินี้พระโพธิสัตว์ทรงบำเพ็ญปัญญาบารมี

ชาติที่ 6 ภูริทัตชาดก (ภู) พระชาตินี้พระโพธิสัตว์ทรงบำเพ็ญศีลบารมี

ชาติที่ 7 จันทชาดก (จะ) พระชาตินี้พระโพธิสัตว์ทรงบำเพ็ญขันติบารมี

ชาติที่ 8 นารทชาดก (นา)พระชาตินี้พระโพธิสัตว์ทรงบำเพ็ญอุเบกขาบารมี

ชาติที่ 9 วิทูรชาดก (วิ) พระชาตินี้พระโพธิสัตว์ทรงบำเพ็ญสัจจบารมี

ชาติที่ 10 เวสสันดรชาดก (เว) พระชาตินี้พระโพธิสัตว์ทรงบำเพ็ญทานบารมี สำหรับชาติสุดท้าย เป็นชาติที่สำคัญ และบำเพ็ญบารมีอันยิ่งใหญ่ คือ เวสสันดรชาดก หรือเรื่องพระเวสสันดร

           ส่วนภายนอก ด้านหน้าและด้านหลังโบสถ์จะเป็นภาพจิตรกรรมปูนปั้น บอกเล่าเรื่องราวของชุมชนจันเสนตั้งแต่สมัยก่อนประวัติศาสตร์ สมัยทวารวดี สมัยรัชกาลที่ 5 จนถึงปัจจุบัน

 

 

 

 

บริหารจัดการ

วัดและชุมชน

ประเภทพิพิธภัณฑ์

ชีวประวัติ, ประวัติศาสตร์ และ โบราณคดี

วัตถุจัดแสดงที่มีความสำคัญ / สิ่งที่น่าสนใจ

ภาพถ่ายหวีงาช้าง

ซึ่งสันนิษฐานว่าสร้างขึ้นในอารยธรรมอินเดีย ประมาณกลางพุทธศตวรรษที่ 10 ขุดพบที่เมืองโบราณจันเสน ปัจจุบันเก็บรักษาอยู่ที่พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติพระนคร

จัดแสดงโบราณวัตถุในสมัยก่อนประวัติศาสตร์ สมัยทวารวดี จนถึงยุคปัจจุบัน

.................................................

 

มีแหล่งเรียนรู้ที่น่าสนใจ เช่น

พิพิธภัณฑ์จันเสน

ศูนย์วัฒนธรรมเฉลิมราชและพิพิธภัณฑ์หลวงพ่อโอด

กลุ่มสตรีทอผ้าด้วยกี่กระตุกวัดจันเสน

วัดและอุโบสถวัดจันเสน

บึงโบราณจันเสน

ศาลเจ้าพ่อนาคราช

แผนที่

พิพิธภัณฑ์จันเสน

ที่อยู่และเบอร์ติดต่อ

วัดจันเสน หมู่ 1 ตำบลจันเสน อำเภอตาคลี จังหวัดนครสวรรค์ 60260
โทรศัพท์ : 0898036441 / 0928014008
อีเมล : chansen_museum@hotmail.com

วันและเวลาทำการ

วันพุธ-วันอาทิตย์ เวลา 09.00-16.00 น.

(มียุวมัคคุเทศก์ให้บริการในวันเสาร์-อาทิตย์ และวันหยุดนักขัตฤกษ์)

ค่าเข้าชม

ไม่เก็บค่าเข้าชม

การเดินทาง

การเดินทาง     

การเดินทาง 

2.1 รถยนต์ส่วนตัว  

เดินทางผ่านถนนหลวงหมายเลข 1 ถนนพหลโยธิน และต่อด้วย ถนนหมายเลข 32  จากนั้นเดินทางผ่านถนนหมายเลข 11 และต่อด้วยถนนหมายเลข 3196 มุ่งไปตำบลสร้อยทอง เดินทางต่อไปบนถนน 3196 จนถึงจุดหมายปลายทางที่ตำบลจันเสน  

2.2 รถไฟ   ลงที่สถานีรถไฟจันเสน  และต่อด้วย วินมอเตอร์ไซค์ หรือเดินเท้า ประมาณ ๕๐๐ เมตร

 

เนื้อหาสำหรับประชาชนทั่วไป

เหมาะสม
ไม่เหมาะสม

เนื้อหาสำหรับเด็ก

เหมาะสม
ไม่เหมาะสม

รับบัตรเครดิต

รับ
ไม่รับ

รับจองล่วงหน้า

กรณีเข้าชมเป็นหมู่คณะต้องทำหนังสือขออนุญาต/โทรศัพท์แจ้งการนัดหมายก่อนล่วงหน้าเป็นเวลา 7 วันทำการ

ข้อมูลสำหรับผู้พิการ

มีห้องน้ำสำหรับผู้พิการ

มีทางลาดสำหรับผู้พิการ

สามารถนำวีลแชร์เข้าในพิพิธภัณฑ์ได้

สิ่งอำนวยความสะดวก

มีบริการลานจอดรถ

มีห้องน้ำเพียงพอต่อการใช้งาน

มีร้านอาหาร น้ำดื่ม อยู่ใกล้แหล่งท่องเที่ยว

5

แบ่งปัน

สถานที่ใกล้เคียง

สถานที่ใกล้เคียงในระยะ 20 กิโลเมตร
เพิ่มสถานที่ใกล้เคียง
ไม่พบพิพิธภัณฑ์ใกล้เคียง
ไม่พบที่พักใกล้เคียง
ไม่พบร้านอาหารใกล้เคียง
ไม่พบแหล่งเรียนรู้ใกล้เคียง

กิจกรรม

02 เม.ย. 2560

29 มีนาคม 2560
กิจกรรมวันอนุรักษ์มรดกไทย วันที่ 2 เมษายน  ภายในงานจะมีกิจกรรมที่แสดงถึงความเป็นไทย มีการแต่งกายแบบไทย การละเล่นไทย การแสดงศิลปะวัฒนธรรมพื้นบ้าน และมีการจำหน่ายอาหารและขนมไทยๆ โดยจะจัดงาน ณ ลานกิจกรรมพพิธภัณฑ์จันเสน  
pav

/

next

เรื่องเล่าในจังหวัดนครสวรรค์