ย้อนกลับ

หัตถกรรมผักตบชวา

ภูมิปัญญาชาวสันป่าม่วง

            บ้านสันป่าม่วง จังหวัดพะเยา เป็นชุมชนที่ตั้งรกรากริมกว๊านพะเยา นอกจากจะมีวิถีชีวิตด้านการประมงพื้นบ้านแล้ว ยังมีชื่อเสียงเรื่องผลิตภัณฑ์ที่ทำมาจากผักตบชวา ชาวบ้านที่นี่รู้จักการนำผักตบชวาวัชพืชที่มีมากมายในกว๊านพะเยา มาสร้างมูลค่าเพิ่มด้วยการสร้างงานหัตถกรรมประดิษฐ์ผลิตภัณฑ์จากผักตบชวาหลากหลาย ผู้ที่สนใจสามารถแวะชมและเลือกซื้อสินค้าจากผลิตภัณฑ์ผักตบชวา และสามารถศึกษาดูงานขั้นตอนการผลิตผลิตภัณฑ์จากผักตบชวาบ้านสันป่าม่วงได้อีกด้วย

               ในอดีตชาวบ้านสันป่าม่วง มีอาชีพทำไร่ ทำนา หาของป่า และการประมง บ้านสันป่าม่วงอยู่ติดกับกว๊านพะเยา มีผักตบชวาลอยอยู่มากมาย ผักตบชวาเป็นเพียงวัชพืชที่ไม่มีคุณค่าแต่อย่างใด ชาวบ้านนำยอดอ่อนมาปรุงอาหาร และนำลำต้นที่กำจัดทิ้งมาหมักปุ๋ยเท่านั้น ต่อมาในปี พ.ศ. ๒๕๒๔ ได้มีแม่ชี ซึ่งมีความรู้และประสบการณ์ในการทำหัตถกรรมผักตบชวา ได้นำความรู้ในการทำหัตถกรรมจากผักตบชวา มาฝึกสอนให้กับกลุ่มแม่บ้านตำบลสันป่าม่วง เป็นอาชีพเสริมให้แก่ชาวบ้านหลังฤดูทำนา โดนเริ่มจากการสอนชาวบ้านนำก้านผักตบชวามาสานเป็นของชำร่วยและเปลญวน ซึ่งใช้วิธีการที่ไม่ซับซ้อนมาก และยังนำผักตบชวาที่ตากแห้งแล้วมาสานขึ้นรูปเป็นผลิตภัณฑ์รูปแบบต่างๆ

          ต่อมาได้มีส่วนราชการต่างๆ ในจังหวัดพะเยา ได้จัดหาวิทยากรมาฝึกอบรม ให้ความรู้เพิ่มทักษะเกี่ยวกับการตากแห้งโดยการผึ่งแดด และการนำมาอบกำมะถัน ผลิตภัณฑ์ที่ฝึกหัดจักสาน ได้แก่ กระจาดรูปไข่ จานรองแก้ว เป็นต้น จนกระทั่งกรมส่งเสริมอุตสาหกรรมได้พิจารณาคัดเลือก หมู่บ้านสันป่าม่วง เป็นหมู่บ้านอุตสาหกรรมชนบทเพื่อการท่องเที่ยว ตามโครงการหมู่บ้านอุตสาหกรรม ปัจจุบันได้มีการพัฒนาที่กระบวนการผลิต รูปแบบ ความคงทน และความสวยงาม เป็นที่ต้องการของตลาด ตลอดจนมีการขยายกำลังการผลิตไปยังหมู่บ้านที่อยู่ใกล้เคียง เพื่อให้สามารถผลิตสินค้าได้เพียงพอกับการสั่งซื้อของตลาดได้

           เอกลักษณ์จุดเด่นของผลิตภัณฑ์ของที่นี่คือ เป็นงานหัตถกรรมที่มีเอกลักษณ์โดยการใช้ภูมิปัญญาท้องถิ่น สร้างสรรค์งานผลิตภัณฑ์ มีความประณีต สวยงาม สามารถทำตามรูปแบบที่ลูกค้าต้องการได้ มีลวดลายที่เป็นเอกลักษณ์เฉพาะตัว และมีเอกลักษณ์ของหัตกรรมจักสานผักตบชวา สามารถทำการผลิตได้หลายรูปแบบ เช่น กระเป๋า ตะกร้า กรอบรูป หมวก รองเท้า ของชำร่วย และโคมไฟ เป็นต้น ปัจจุบันทางกลุ่มได้รับงานสั่งทำจากต่างประเทศเช่น ประเทศญี่ปุ่น เป็นต้น ทางกลุ่มได้รับรางวัลชนะเลิศ กลุ่มอาชีพดีเด่น ปี ๒๕๔๓ จากกรมพัฒนาชุมชน จึงทำให้รูปแบบสินค้ามีการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้มีรูปแบบที่สวยงามและทันสมัย ทำให้ผลิตภัณฑ์ผักตบชวาของสันป่าม่วงเป็นที่รู้จักแพร่หลายในหมู่ผู้บริโภคที่นิยมผลิตภัณฑ์จากธรรมชาติทั้งชาวไทยและชาวต่างชาติ

5,455 views

1

แบ่งปัน

มิวเซียมในจังหวัดพะเยา