webboard

  1. Home
  2.    >   Museum Thailand
  3.    >   Webboard
  4.    >   บ้านเก่าเล่าเรื่อง....เล่าเรื่องอะไร

บ้านเก่าเล่าเรื่อง....เล่าเรื่องอะไร

06 October 2017

like 0

20 views

0

แบ่งปัน
พิพิธภัณฑ์ในพิพิธภัณฑ์

          บ้านเก่าเล่าเรื่องเพิ่งเป็นส่วนหนึ่งของชุมชนเจริญไชยเมื่อวันที่ 12 กันยายน 2554 ถือเป็นวันเปิดอย่างเป็นทางการอายุยังไม่ถึงสิบปี  แต่ชุมชนแห่งนี้มีประวัติศาสตร์ยาวนานนับร้อยปี 
          เจริญไชย เป็นทั้งชุมชนที่เก่าแก่พอ ๆ กับเป็นย่านการค้าที่เก่าแก่  เป็นส่วนหนึ่งของชุมชนชาวจีนขนาดใหญ่หรือไชน่าทาวน์เมืองไทย ที่ไม่ได้มีแค่เยาวราชหรือสำเพ็ง แรกเริ่มเป็นย่านที่อยู่อาศัยของแรงงานชาวจีนที่เดินทางเข้ามาทำมาหากินในไทยตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ 3 จนกลายเป็นย่านการค้า ตลอดจนเป็นแหล่งรวมสถานบันเทิงประเภทต่างๆ เช่น โรงโสเภณี บ่อน โรงหวย โรงหนัง เป็นต้น 
          ที่ใดมีชาวจีนอาศัยอยู่ที่นั่นย่อมมีศาลเจ้า แต่รอบชุมชนเจริญไชยมีศาลเจ้าที่สำคัญถึง 5 แห่ง คือ คือ วัดเล่งเน่ยยี่  ศาลเจ้ากวางตุ้ง(กว๋องสิว) ศาลเจ้าหลีตีเบี้ยว ศาลเจ้าเล่งบ๊วยเอี๊ยะ และศาลเจ้าไต้ฮงกง

          ตึกแถวสองชั้นอายุกว่าร้อยปี ริมถนนเจริญกรุง ถนนพลับพลาไชย และในตรอกเจริญไชยอีกประมาณ 60 ห้องที่ปัจจุบันยังคงใช้งานอยู่ถูกออกแบบมาโดยคำนึงถึงการใช้พื้นที่เพื่อการค้าเป็นหลักขณะเดียวกันก็ใช้เป็นที่พักอาศัยได้  เป็นหลักฐานยืนยันความสำคัญของความเป็นย่านการค้าของที่นี่  
          ปัจจุบันเมื่อถึงเทศกาลต่างๆ ในรอบปีของ “ชาวจีนสยาม” อาทิ ตรุษจีน สารทจีน เช็งเม้ง ไหว้พระจันทร์ กินเจ เป็นที่รู้กันว่าจะต้องมาย่านนี้ เพราะที่นี่เป็นย่านขายสินค้าที่เกี่ยวกับประเพณีและความเชื่อแบบจีนที่มีครบทุกอย่าง ของใช้ในพิธีกรรมไม่ว่าจะงานแต่งงาน งานศพ งานศาลเจ้า  รวมทั้งเป็นย่านขายกระดาษไหว้เจ้าที่ใหญ่ที่สุด จึงมีคำพูดที่ว่า “ถ้าจะหาของที่ใช้ในพิธีจีนต้องมาที่นี่ ถ้าที่นี่ไม่มีก็ไม่ต้องไปหาที่อื่นแล้ว”


          นอกจากนี้ยังเป็นย่านอาหารและขนมจำนวนมาก ทั้งอาหารแต้จิ๋วแบบโบราณ ร้านกาแฟทั้งแบบโบราณและกาแฟสด บางร้านโด่งดังไปทั่วโลกเพราะถูกบันทึกไว้ใน Lonely Planet
          พลับพลาไชย เป็นย่านที่นักเล่นกล้องฟิล์มนึกถึงเสมอ ถ้าโชคดีอาจพบสินค้าหรืออุปกรณ์ที่เกี่ยวข้องกับการถ่ายภาพยุคอนาล็อคในร้านขายอุปกรณ์ถ่ายภาพซึ่งเหลืออยู่ไม่กี่ร้าน ปัจจุบันหันมาขายอัลบั้มภาพหรือกรอบรูปเสียส่วนใหญ่ 
          สำหรับนักช็อปอาจมาเลือกซื้อสินค้าที่อยากได้จากร้านรวงต่างๆ มากมาย สัมผัสกับความเป็นกันเองระหว่างคนขายกับคนซื้อที่หาไม่ได้ในห้างสรรพสินค้า  ร้านโชว์ห่วยเล็กๆ ที่มีสินค้าบางอย่างที่ร้านสะดวกซื้อไม่มีขาย  
          ชุมชนเจริญไชยจึงเป็นสถานที่ที่มีคุณค่าทางประวัติศาสตร์ย่านการค้า คุณค่าทางมรดกวัฒนธรรม และยังมีตึกแถวที่มีสถาปัตยกรรมสมัยรัชกาลที่ 5 ที่ยังหลงเหลืออยู่  ที่สำคัญกว่านั้นคือยังมีความเป็นชุมชนอยู่  
          
          ใช่หรือไม่ว่า นี่คือพิพิธภัณฑ์ที่มีชีวิต 


บ้านเก่าเล่าเรื่อง  

          แม้จะใช้แอพลิเคชั่นนำทางไปสู่บ้านเก่าเล่าเรื่อง  และรู้ชัดว่าตั้งอยู่ที่ห้องหมายเลข 32 ในซอยเจริญกรุง 23  แต่เอาเข้าจริงเมื่อเดินเข้ามาในย่านนี้  ทางเดินภายในตรอกเล็กๆ ที่สามารถเดินทะลุถึงกันได้หมด รวมถึงบ้านเก่าเล่าเรื่องแฝงตัวอย่างกลมกลืนในตึกแถวโบราณที่ดูเหมือนกันหมด  ถ้าไม่สังเกตดีๆ อาจทำให้เดินเลยผ่านไปได้ไม่ยาก  การถามทางจากพ่อค้าแม่ค้าตามร้านค้า รถเข็น แผงลอยตามรายทางดูเหมือนจะทำให้ไปถึงง่ายกว่า 

เมื่อเดินขึ้นบันไดไม้ที่ค่อนข้างชันไปยังบริเวณชั้น 2  พื้นที่จัดแสดงทำหน้าที่เล่าอดีตของย่านนี้ผ่านการจัดแสดงเนื้อหาเป็นส่วนต่างๆ  อาทิ 
          • หลังโรงงิ้ว เนื่องจากที่นี่เคยเป็นที่อยู่และที่ฝึกซ้อมของคณะงิ้วเฮียเฮงมาก่อน  และยังมีความรู้เกี่ยวกับงิ้วในเมืองไทย
          • พื้นที่รวบรวมข้าวของเครื่องใช้ในอดีตตลอดจนสิ่งของจิปาถะต่างๆ  เช่น โต๊ะทำงาน โทรศัพท์ เครื่องคิดเลข ภาพถ่ายผุ้คนและชุมชนในอดีต   
          • พื้นที่จำลองการจัดโต๊ะไหว้พระจันทร์ ให้ความรู้เกี่ยวกับความหมายของไหว้ในเทศกาลดังกล่าว 
          • มุมให้ความรู้เกี่ยวกับเทศกาลสำคัญของคนไทยเชื้อสายจีน  เช่น เทศกาลเช็งเม้ง เทศกาลตรุษจีน วันสารทจีน เทศกาลกินเจ เทศกาลไหว้ขนมอี๊ (ขนมบัวลอย) เทศกาลหยวนเซียว (เทศกาลโคมไฟ) เป็นต้น
          • มุมทำความรู้จัก “กลุ่มอนุรักษ์และฟื้นฟูชุมชนเจริญไชย” เล่าความเป็นมาของกลุ่มฯ และแนวทางพัฒนาชุมชนของกลุ่ม   มุมนี้บอกให้ผู้ชมรับรู้โดยอัตโนมัติว่าบ้านเก่าเล่าเรื่องแห่งนี้เกิดขึ้นมาได้อย่างไร




        ดูเผินๆ ที่นี่ก็อาจเหมือนพิพิธภัณฑ์อื่นคือการให้ความรู้ เล่าเรื่องราวบางมุมทางประวัติศาสตร์-วัฒนธรรม หรือไม่ก็เก็บรวบรวมข้าวของเครื่องใช้ในอดีตที่ผ่านมา แต่สำหรับที่นี่แล้วนอกเหนือจากการอนุรักษ์ย่านประวัติศาสตร์แห่งนี้เอาไว้  ที่นี่ยังเป็นพื้นที่เชิงการต่อสู้ปกป้องสิทธิชุมชน สิทธิในที่อยู่อาศัย การมีส่วนร่วมในการกำหนดทิศทางการพัฒนาเมือง  การอยู่ร่วมกันระหว่างสิ่งเก่ากับสิ่งใหม่โดยที่ไม่ต้องทำลายเพื่อสร้างขึ้นใหม่ - มุมหนึ่งของบ้านเก่าเล่าเรื่อง แอบเล่าเรื่องนี้ไว้พอหอมปากหอมคอ  
          
          ก่อนกลับผมซื้อหนังสือ “บันทึกเจริญไชย: คนจีนสยาม” ข้างในมีเนื้อหาเกี่ยวกับสังคมจีนสยาม, เจริญไชยจากอดีตสู่ปัจจุบัน, เจริญไชย และเสียงสะท้อนจากคนมองเจริญไชย  รายได้ส่วนหนึ่งสนับสนุนกิจกรรมการดำเนินงานของมกลุ่มอนุรักษ์และฟื้นฟูชุมชนเจริญไชย  ผลพลอยได้สำหรับผมคือใช้เป็นลายแทงเพื่อค้นหาของดีในย่านนี้  

          บ้านเก่าเล่าเรื่องไม่ใช่แค่ห้องหมายเลข 32 แต่คือทั้งหมดของชุมชนเจริญไชย 

          แล้วผมจะกลับมาที่นี่อีก






Created Date :

0

แบ่งปัน
created by
hot hit

ในหลวงรัชกาลที่๙กับการเสด็จเยือนประเทศในอาเซียน : ประเทศฟิลิปปินส์

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ ๙ และสมเด็จพระนางเจ้าพระบรมราชินีนาถในรัชกาลที่ ๙ เสด็จเยือนสาธา...

aseanculturalcenter

0

บ้านเก่าเล่าเรื่อง....เล่าเรื่องอะไร

พิพิธภัณฑ์ในพิพิธภัณฑ์           บ้านเก่าเล่าเรื่องเพิ่งเป็นส่วนหนึ่งของชุมชนเจริญไชยเมื่อวันที่ 12 กันยายน 2554 ถือ...

youth_s

0

ทิศทางมิวเซียม 2018 : จาก“กล่องมหาสมบัติ”สู่“กล่องเครื่องมือ”

เมื่อถึงเดือนกันยายน ก็หมายถึงใกล้ไตรมาสสุดท้ายของปี ซึ่งโดยปกติแล้ว มักเป็นเวลาที่คนทำงานในภาคธุรกิจจะคุ...

Nithinand

0